Murat Tekin sizler için çeşitli sebeplerle düşük seviyede üretilebilmiş yolcu uçaklarını kaleme aldı;

Daha önceki yazımızda Dassult Mercure hakkında bilgi aktarmıştım.

Bu yazımızda da jet yolcu uçakları içinde değişik sebeplerden dolayı diğer az sayıda üretilen uçaklardan bahsedeceğiz. Pazarda yer bulma ümidiyle ve hayallerle üretilen ama gerek üretici gerekse pazarlama hatalarının sebep olduğu hayal kırıklıkları. İlk olarak çoğu havacılık meraklısının hayran olduğu Tupolev Tu-144 ile başlayalım:

Tupolev Tu-144

Her ne kadar Concord ilk dense de SST’ler içinde ilk üretilen Tu-144’tür. 100-ila 120 yolcuyu mach 2 seyir hızıyla 6500 km öteye taşıyabiliyordu. Fakat bazı sorunları vardı: Tüm hızlarda kararlılığı düşüktü. Uçağın ağır oluşu da ayrıca bir sorun olmuştu. Üretici bu sıkıntıları aşmak için yolcu sayısını 70-80 ile sınırladı ve menzilini düşürdü. Tabii ki kabin gürültüsü de ayrıca bir sorun teşkil etmekteydi. Tüm bunlara rağmen Tu-144 1975-79 yılları arasında 102 adet ticari uçuş yapmıştır.

Toplam 16 adet üretilen bu uçak 1973’teki Paris Hava. Şovu’nda bir tanesinin kaybedilmiştir. Bilinen başka bir kazası yoktur. Bir adedi de ABD’de Nasa tarafından test uçağı olarak kullanılmaktadır.

МАКС-2007-ЗВГ-002 Aeroflot_Tupolev_Tu-144_1977_Volpati-1 Самолет ТУ-144

Concorde

En bilinen “az üretilmiş” uçak ünvanını taşımaktadır.1976 yılında servise girmiş ve 27 yıl serviste kalmıştır. 2000 yılındaki kaza, 11 Eylül olayları sonuncu gelişen terör ve artan yakıt fiyatları sebebiyle 2003 yılında bu  zarif uçağın operasyonları durdurulmuştur.

Concorde 17 havayolu yaklaşık 100 adet sipariş verilmiş fakat bu siparişler 70’li yılların ortalarındaki petrol krizi sebebiyle iptal edilmiştir. Sadece Air France ve BEA toplam 12 uçağa sahip olmuşlardır.

Tek kazası 2001 yılında Paris yakınlarında düşen Air France Paris-New York JFK uçuşudur.

Concorde_landing_Farnborough_Fitzgerald British_Airways_Concorde_G-BOAC_03 Concorde_1_94-9-5_kix_(cropped)

Convair 880

Boeing 707 ve DC-8 uçaklarıyla rekabet edebilmek için üretilmiştir. 990 km/s hızıyla sivil havacılığın en hızlı sesaltı uçağıdır. Her şey yolunda gidecekken Boeing karşısına rakip olarak  B 720 adlı 707’nin daha küçük ve kısa menzilli olanıyla piyasaya girdi ve ucuz fiyatıyla rekabette öne geçti.

Sadece 65 tane üretilmiştir. Büyük ihtimalle turbojet motorları gürültülü ve dumanlıydı. 4 ölümlü kazası vardır.

aissr880 Delta Air Lines Convair 880

Convair 990

Convair 880’in uzun gövdeli modeli olup yine  Boeing 707 ve DC-8 uçaklarıyla rekabet edebilmek için üretilmiştir. Boeing 707 ve DC-8 uçaklarıyla rekabet edebilmek için üretilmiştir. Hızı rakiplerinden 40-45km/s fazlaydı. Bir ilginç yönü de dış tanklarda yakıt taşıyabilmesiydi. Motorları 880’e göre daha güçlüdür. 37 adet üretilmiş ve 7’si ölümlü 8 kaza geçirmiştir.

Spantax_CV-990_at_Basle_-_June_1976 Convair_990A_HB-ICC_Swissair_Ringway_07.64_edited-3

Vickers VC10

İngiliz uzun menzilli yolcu uçağı.Kısa pistlerden kalkmaya uygun ve yüksek ısı farklılıklarında  performansı etkilenmeyen bir uçaktı. Bunda istenen Afrika uçuşlarının daha güvenli yapılmasıydı. Öyle ki sipariş veren tüm havayolları Afrika ve Hint Okyanusu’ndadır. Toplamda 54 adet üretilmiştir

(Concorde hariç). Yine finansal sebepler ve rekabet (B707) yüzünden proje bitirilmiştir. Ömrünün son günlerini İngiliz Hava Kuvvetleri’nde tanker uçak olarak tamamlamıştır.

Londra-New York hız rekoru hala kırılamamıştır. 2 kaza-kırım ve uçtuğu coğrafyalar gereği (!) 7 kaçırma olayına sahne olmuştur. Kazaların 2 si de ölümlüdür.

vc10_mickbajcar British_Airways_VC-10

VFW-Fokker 614

Geldik en zavallı uçağımıza. Fokker 614 Almanya’nın kendi başına tasarladığı ilk jet uçağıdır. Bölgesel havacılık için 70’li yılların başında DC-3’lerin yerini alması için (Bana saçma geldi bu sebep) planlanmıştır. Zayıf pistlerden havalanabilecekti. Havalanması için 800 metre yeterli oluyordu. İlk prototipi uçuşta düşmüştür. Bir bölgesel uçak için çok pahalıydı. Bu sebeple 13 adedi servise verilebilmiştir. Batıda kendi sınıfında rakibi yoktu. (SSCB Yak-40). Her şeye rağmen 21 yıl başarıyla servis vererek Alman Hava Kuvvetleri’nde ömrünü tamamlamıştır. Bu uçak Bremen Havaalanı’nda sergilenmektedir.

Motor yerleşimlerinin faklı olması uçağa ayrıcalık katar

VFW614-1 VFW_-_Fokker_VFW-614,_1701,_West_German_Air_Force VFW-614_Air_Alsace_Basle_-_15_Oct_1977

Kaynaklar: wikipedia

tupolev.ru

http:/002Fwww.vfw614.de

http://www.flugzeuginfo.net

Facebook ile Yorum Yapın

1 YORUM

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.