Amerika’nın İran’a dayattığı yaptırımlar yüzünden İran’a satışı yasaklanan uçak yedek parçalarının ilk partisi İran’a ulaştı.

 

Uçak yedek parçaları ile ilgili yaptırımların kaldırılması, İran ve 5+1 grubunun 24 Kasım 2013’te imzaladığı anlaşmanın bir maddesiydi. Anlaşmaya göre İran’ın gönüllü olarak bazı nükleer faaliyetlerini askıya almasına karşı Amerika’nın İran’a dayattığı tek yanlı yaptırımların bazı bölümleri kaldırıldı.

 

Yaptırımların bazı bölümlerinin kaldırılması geçen Ocak ayından itibaren başladı ve buna göre İran’ın petrol satışından elde ettiği ancak yabancı bankalarda bloke edilen geliri, İran merkez bankasına aktarılmaya başladı. Petro kimya ürünlerinin ihracatı ve yine altın ve ilaç ithalatının serbest bırakılması ve yolcu uçaklarının yedek parçalarının İran’a satılması, anlaşmanın diğer bazı maddeleriydi. Karşılıklı atılan bu adımlar İran ve 5+1 arasında nükleer mesele üzerinde nihai anlaşmaya varmak amacıyla güven ortamını geliştirmek içindi.

 

Ancak Amerika’nın İran’a yönelik düşmanca tutumu, nükleer meselenin çok çok ötesinde bulunuyor. Amerika’nın İran’a yönelik düşmanlığı 35 yıl önce İran devleti ve merkez bankasının Amerika’daki mal varlığının bloke edilmesi ile başladı. Amerika Saddam’ın İran’a dayattığı 8 yıllık savaşta Saddam’ı destekledi ve İran’a iktisadi kuşatma dayattı. Amerika daha sonra da İran terörizmi destekliyor, iddiası ile İran’a karşı bazı yaptırımlar dayatmaya başladı.

 

Amerika 1997 yılında İran’la ticari alış veriş yapmak isteyen ülkelere yaptırım kararı aldı, ancak üç yıl sonra Amerika’nın dönem Dışişleri Bakanı Modlin Albright Amerika’nın 1953 yılında Musaddık yönetimine karşı darbe planlaması yüzünden İran milletinden özür diledi. Bu gelişmenin ardından Amerika’nın dönem yönetimi İran’a halı, fıstık ve havyar ürünlerine dayattığı yaptırımları kaldırdı. Ancak 2003 yılına gelindiğinde Amerikalı yetkililer İran’ın nükleer faaliyetlerini bahane ederek yeniden yaptırımları ağırlaştırmaya başladılar. Amerika hazine bakanlığı da İran’ın bir kaç bankasını yaptırım listesinde aldı. 2008 yılında demokrat Obama Başkan olduktan sonra İran’a karşı yeni yaptırım kararları aldı.

 

Amerika yönetimi son onyılda İran’ın barışçıl nükleer enerjiden yararlanma hakkını engellemeye çalıştı, ancak yaptırımlar Amerika yönetiminin düşündüğü gibi İran’ı Amerika’nın gayri meşru taleplerine boyun eğmeye zorlayamadı.

 

Amerika yaptırımlarının devamında İran’a yolcu uçaklarının yedek parçalarının satışından ilaç satışına kadar bir çok ürünün satılmasını yasakladı. Amerika’nın uçak yedek parçaları ve ilaç satışına getirdiği ambargo İran’da bazı uçak kazalarına neden oldu.

 

Şimdi ise gerçi bu ürünlere yönelik dayatılan yaptırımların kaldırılması geç alınan bir karar sayılır, ama yine de geçmişteki bazı hataların devam etmesini önleyebilir.

(İran’ın Sesi)

Facebook ile Yorum Yapın

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.